The Language Creator
– from linguistic questionnaire to grammar, lexicon and texts.

A Grammar of Tiyagak

Introduction

Scope and Purpose

This grammar provides a systematic description of the Tiyagak language (the 637th one produced by the Language Creator), outlining its sound system, word formation and syntactic structure, with the aim of presenting a coherent account of the language as an integrated whole. Attention has been paid to both regular patterns and minor irregularities, as these together define the internal balance of the language.

The grammar is accompanied by a bilingual dictionary and a collection of illustrative texts, offering material for further study and comparison. The examples have been selected to demonstrate typical constructions and to give a sense of the language in extended use. The description is intended as a reference work for linguists and language enthusiasts alike, and as a foundation for any future research, teaching or creative adaptation of Tiyagak.

Typological Profile

It has a complete absence of bilabial or labiodental consonants, a total lack of nasal consonants and postpositions.

Phonology

Phoneme Inventory

Consonants

Tiyagak has 8 consonant phonemes, forming a relatively small inventory.

It has a complete absence of bilabial or labiodental consonants, a total lack of nasal consonants, a complete absence of affricates, a strongly reduced sibilant system and a strikingly small set of lateral and rhotic consonants.

The table below presents the full inventory of consonant phonemes in Tiyagak. The chart lists all places and manners of articulation attested in the language.

alveolarpalatalvelar
stopd t k ɡ
fricatives x
approximantj

Vowels

Tiyagak has 4 vowel qualities. This constitutes a relatively small inventory, with contrasts limited to the vowel categories displayed in the chart. The phonological system relies primarily on these few qualities to encode vocalic distinctions.

It has a strongly reduced vowel system in unstressed syllables, a strikingly compressed height system with only two vowel heights and a triangular vowel system with few low vowels.

The table below presents the full inventory of vowel phonemes in Tiyagak. The system comprises the distinct vowel qualities listed in the chart.

frontcentralback
closei u
midə
opena

Stress and Tones

Tiyagak has neither phonemic stress nor lexical tone. Prosodic prominence and pitch variation are determined by pragmatic and discourse factors rather than by lexical contrasts.

Phonological Processes

Vowel Harmony

The language employs vowel harmony. To be specific, the following vowels change to match the first vowel of the root: /i/ becomes /u/.

Writing System

Introduction

Tiyagak is normally written using the Arabic alphabet, a consonant-centred script whose forms vary according to position in the word. In this grammar, phonetic transcriptions in the International Phonetic Alphabet (IPA) are also provided to make the pronunciation fully explicit.

Orthography

Here are the various components of the orthography:

Simple letters

ت /t/خ /x/د /d/س /s/
ك /k/ي /j/گ /ɡ/

Word Classes and Morphology

Number and Gender

Number

Tiyagak does not have grammatical number.

Gender

Tiyagak does not have genders or noun classes.

The Nominal Phrase

Nominal phrases in Tiyagak can be exemplified by the following example:

سخسدس خدككدس گتك دگگكد خ ت يگتيكدس كسدكدة۔

[sixəsədəsə xadəkəkədəsə ɡətikə duɡəɡəkədə xi ti jəɡutəjəkədəsə kisədəkədə]

sixəs
woman -ədəsə
NOM xadəkək
knife -ədəsə
NOM ɡətikə
COMIT duɡəɡ
blind -ək
indicative -ədə
active xi
yon ti
three jəɡutəjək
mouse -ədəsə
NOM kis
catch -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“The woman with the knife caught those three blind mice.”

 (1)

In the following, we shall look at the various components in more details.

There are no clitics in the nominal phrase.

The Noun

The noun in Tiyagak consists of the root followed by an obligatory suffix expressing case, comprising ـدسة /-ədəsə/ ‘NOM’, ـدتة /-ədətə/ ‘DAT’, ـدية /-ədəjə/ ‘INS’, ـكية /-əkəjə/ ‘VOC’, ـكگة /-əkəɡə/ ‘ALL’, ـكخة /-əkəxə/ ‘LOC’, ـگية /-əɡəjə/ ‘ABL’ and ـككة /-əkəkə/ ‘PART’.

The Adjective

The adjective in Tiyagak stands alone without any prefixes or suffixes attached to it.

Numerals

The numeral in Tiyagak stands alone without any prefixes or suffixes attached to it.

Determiners

The determiner in Tiyagak stands alone without any prefixes or suffixes attached to it.

Pronouns

The pronoun in Tiyagak stands alone without any prefixes or suffixes attached to it.

In Tiyagak, both subject and object pronouns are dropped unless they are stressed. Here is an example where neither of the pronouns are stressed:

تيكدة۔

[tujəkədə]

tuj
love -ək
indicative -ədə
active

“He (the boy) loves her (the girl).”

 (2)

But here, the word corresponding to he is stressed:

دخ تيكدة۔

[duxə tujəkədə]

duxə
3 tuj
love -ək
indicative -ədə
active

“He loves her.”

 (3)

And here, it is the one translated as her that is stressed:

دخ تيكدة۔

[duxə tujəkədə]

duxə
3 tuj
love -ək
indicative -ədə
active

“He loves her.”

 (4)

Proper Nouns

خكدسسدس دگخسددس يدتخكدة۔

[xəkidəsəsədəsə dəɡuxəsədədəsə jədatəxəkədə]

xəkidəsəs
Khakidasas -ədəsə
NOM dəɡuxəsəd
Dagukhasad -ədəsə
NOM jədatəx
hate -ək
indicative -ədə
active

“Khakidasas hates Dagukhasad.”

 (5)

Possession

تگسدس گكخدكدسة

[taɡəsədəsə ɡəkixədəkədəsə]

taɡəs
boy -ədəsə
NOM ɡəkixədək
apple -ədəsə
NOM

“the boy’s apple”

 (6)
دخ گكخدكدسة

[duxə ɡəkixədəkədəsə]

duxə
3 ɡəkixədək
apple -ədəsə
NOM

“his (the boy’s) apple”

 (7)
دت گكخدكدسة

[ditə ɡəkixədəkədəsə]

ditə
1excl ɡəkixədək
apple -ədəsə
NOM

“my apple”

 (8)
دگتسگدس يخددس كي يكدخسدس كخكدس سيكيدكدة۔

[dəɡatəsəɡədəsə juxədədəsə kijə jəkudəxəsədəsə kaxəkədəsə səjakəjədəkədə]

dəɡatəsəɡ
hunter -ədəsə
NOM juxəd
daughter -ədəsə
NOM kijə
2 jəkudəxəs
neighbour -ədəsə
NOM kaxək
son -ədəsə
NOM səjakəj
kiss -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“The hunter’s daughter kissed your neighbour’s son.”

 (9)

Derivation

Tiyagak has no derivational processes.

تسسيگدسة

[təsisəjəɡədəsə]

təsisəjəɡ
lamb -ədəsə
NOM

“a lamb”

 (10)

Note how none show up here:

دتكد تسسيگدس خددكد گتدكدة۔

[datəkədə təsisəjəɡədəsə xadədəkədə ɡatədəkədə]

dat
little -ək
indicative -ədə
active təsisəjəɡ
lamb -ədəsə
NOM xad
have -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active ɡat
want -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“She wanted to have a little lamb.”

 (11)

Compounding

Verbs

Inflectional Categories

There are no clitics in the verbal phrase.

In addition, the verb is structured like this: first, the root; second, an optional suffix expressing ta, comprising ـد /-əd/ ‘PAST’; third, an obligatory suffix expressing mode, comprising ـك /-ək/ ‘indicative’, ـس /-əs/ ‘imperative’, ـخ /-əx/ ‘conditional’ and ـت /-ət/ ‘optative’; fourth, an obligatory suffix expressing voice, comprising ـدة /-ədə/ ‘active’ and ـية /-əjə/ ‘passive’; fifth, an optional suffix expressing negation, comprising ـكة /-əkə/ ‘NEG’; and finally, sixth, an optional suffix expressing question, comprising ـتة /-ətə/ ‘Q’.

تيكدة۔

[tujəkədə]

tuj
love -ək
indicative -ədə
active

“I love you.”

 (12)

Adverbs Minor Classes

Adpositions

There is one type of clitic in the adpositional phrase, namely an enclitic (placed finally), expressing root.

ككسسدس گيگدس ي

[kikəsəsədəsə ɡijəɡədəsə ju]

kikəsəs
table -ədəsə
NOM ɡijəɡ
surface -ədəsə
NOM ju
in

“on the table”

 (13)
تسيكددس تسگدس ك

[təsijəkədədəsə tisəɡədəsə ku]

təsijəkəd
box -ədəsə
NOM tisəɡ
inside -ədəsə
NOM ku
to

“into the box”

 (14)
دت گتكة

[ditə ɡətikə]

ditə
1excl ɡətikə
COMIT

“with me”

 (15)

Syntax

Basic Clause Structure

Constituent Order

Constituent order describes the typical arrangement of the subject (S), verb (V) and object (O) in simple declarative clauses. It is a fundamental parameter in grammatical description and forms one of the clearest ways of characterising the overall structure of a language’s clause system.

Tiyagak has basic Subject–Object–Verb (SOV) word order. The subject precedes the object, and the verb appears at the end of the clause. This is one of the most frequent patterns cross-linguistically.

The following examples illustrate the basic, unmarked, constituent order in Tiyagak.

دسگگيدس دگتسگدس سسدكدة۔

[dəsiɡəɡəjədəsə dəɡatəsəɡədəsə sisədəkədə]

dəsiɡəɡəj
jaguar -ədəsə
NOM dəɡatəsəɡ
hunter -ədəsə
NOM sis
kill -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“The jaguar killed the hunter.”

 (16)
تتسيسدس دگتسگدس يخددس سدددس سددكدة۔

[tətisəjəsədəsə dəɡatəsəɡədəsə juxədədəsə sadədədəsə sidədəkədə]

tətisəjəs
lion -ədəsə
NOM dəɡatəsəɡ
hunter -ədəsə
NOM juxəd
daughter -ədəsə
NOM sadəd
dog -ədəsə
NOM sid
eat -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“The lion ate the hunter’s daughter’s dog.”

 (17)

The language has a fixed constituent order, and major phrases normally appear in a predictable position in the clause. Movement for discourse reasons is highly restricted: topics and foci are expressed not by rearranging elements, but through dedicated constructions such as clefts, focus clauses or topic–comment frames. Constituents remain continuous, and both the relative order of phrases and the internal structure of each phrase are stable. As a result, significant deviations from the basic word order are ungrammatical, and discourse structure is managed through these specialised constructions rather than through word-order variation.

Noun Phrases

Structure and Order

The internal structure of noun phrases in Tiyagak reveals typologically significant preferences in the ordering of nominal constituents. This includes the position of adjectives, numerals, and possessors relative to the noun, each of which can offer clues to the overall headedness of the language.

Possessive constructions are head-final: the possessor precedes the possessed noun. For example, Tiyagak expresses “the child’s toy” with the equivalent of “child toy”. This ordering is found in many SOV and postpositional languages and aligns with a broader tendency towards modifier-first structures.

كي كخكدس خدگدس كستدسة

[kijə kaxəkədəsə xudəɡədəsə kasətədəsə]

kijə
2 kaxək
son -ədəsə
NOM xudəɡ
friend -ədəsə
NOM kasət
book -ədəsə
NOM

“your son’s friend’s book”

 (18)

Case Marking

Tiyagak does not use case marking to distinguish the core participants of the clause. There is therefore no regular nominative, accusative, ergative, active or stative marking on subjects and objects. Instead, the roles of the participants are identified by other means, cf. the examples below.

تگددس يككدة۔

[taɡədədəsə jakəkədə]

taɡəd
cat -ədəsə
NOM jak
sleep -ək
indicative -ədə
active

“The cat is sleeping.”

 (19)
تگددس گككدة۔

[taɡədədəsə ɡikəkədə]

taɡəd
cat -ədəsə
NOM ɡik
run -ək
indicative -ədə
active

“The cat is running.”

 (20)
تگددس يگتيكدس ختدتكدة۔

[taɡədədəsə jəɡutəjəkədəsə xətidətəkədə]

taɡəd
cat -ədəsə
NOM jəɡutəjək
mouse -ədəsə
NOM xətidət
chase -ək
indicative -ədə
active

“The cat is chasing the mouse.”

 (21)
تگددس يگتيكدس كسدكدة۔

[taɡədədəsə jəɡutəjəkədəsə kisədəkədə]

taɡəd
cat -ədəsə
NOM jəɡutəjək
mouse -ədəsə
NOM kis
catch -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“The cat caught the mouse.”

 (22)

Conjunctions

Here is an example of a conjunction.

دگتسگدس دسگگيدس س كييكيدس س تتسيسدس سسدكدة۔

[dəɡatəsəɡədəsə dəsiɡəɡəjədəsə si kəjujəkəjədəsə si tətisəjəsədəsə sisədəkədə]

dəɡatəsəɡ
hunter -ədəsə
NOM dəsiɡəɡəj
jaguar -ədəsə
NOM si
and kəjujəkəj
tiger -ədəsə
NOM si
and tətisəjəs
lion -ədəsə
NOM sis
kill -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“The hunter killed the jaguars, the tigers and the lions.”

 (23)

Modifiers and Determiners

The ordering of demonstratives, articles (if present), and other modifiers in Tiyagak provides further insight into the structure of the noun phrase. These elements frequently exhibit fixed positions and may reveal whether the language favours head-initial or head-final patterns.

Complex Sentences

Relative Clauses

Tiyagak forms relative clauses by placing them before the noun they modify. The modifier takes the form of a finite clause that precedes the head noun without any relative pronoun. The clause shows ordinary clausal structure, with the role of the head noun recoverable from the syntactic position inside the clause.

To illustrate how relative clauses work, let us begin with a simple sentence:

تگددس تييگدكدة۔

[taɡədədəsə təjujəɡədəkədə]

taɡəd
cat -ədəsə
NOM təjujəɡ
pat -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“I patted the cat.”

 (24)

We can now add a relative clause modifying the noun:

يگتيكدس كسدكد تگددس تييگدكدة۔

[jəɡutəjəkədəsə kisədəkədə taɡədədəsə təjujəɡədəkədə]

jəɡutəjək
mouse -ədəsə
NOM kis
catch -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active taɡəd
cat -ədəsə
NOM təjujəɡ
pat -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“I patted the cat that caught the mouse.”

 (25)

Relative clauses may themselves contain other relative clauses:

گگكتتدس سددكد يگتيكدس كسدكد تگددس تييگدكدة۔

[ɡəɡikətətədəsə sidədəkədə jəɡutəjəkədəsə kisədəkədə taɡədədəsə təjujəɡədəkədə]

ɡəɡikətət
cheese -ədəsə
NOM sid
eat -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active jəɡutəjək
mouse -ədəsə
NOM kis
catch -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active taɡəd
cat -ədəsə
NOM təjujəɡ
pat -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“I patted the cat that caught the mouse that ate the cheese.”

 (26)

Finally, here is an example containing several layers of embedding:

دت تسدكد گگكتتدس سددكد يگتيكدس كسدكد تگددس تييگدكدة۔

[ditə tisədəkədə ɡəɡikətətədəsə sidədəkədə jəɡutəjəkədəsə kisədəkədə taɡədədəsə təjujəɡədəkədə]

ditə
1excl tis
buy -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active ɡəɡikətət
cheese -ədəsə
NOM sid
eat -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active jəɡutəjək
mouse -ədəsə
NOM kis
catch -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active taɡəd
cat -ədəsə
NOM təjujəɡ
pat -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“I patted the cat that caught the mouse that ate the cheese that I bought.”

 (27)

Complementation Strategies

Tiyagak forms complement clauses by nominalising the embedded verb. The nominalised form lacks finite verbal categories and behaves as a noun phrase. Subjects of nominalised clauses occur in the genitive case, and the nominalised verb establishes the semantic content of the complement.

The following example illustrate how complement clauses function:

تگسدس سدتدس گكخدكدس خكدكد كگدسددس يگخگدكدة۔

[taɡəsədəsə sadətədəsə ɡəkixədəkədəsə xukədəkədə kəɡadəsədədəsə jəɡaxəɡədəkədə]

taɡəs
boy -ədəsə
NOM sadət
girl -ədəsə
NOM ɡəkixədək
apple -ədəsə
NOM xuk
give -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active kəɡadəsəd
teacher -ədəsə
NOM jəɡaxəɡ
surprise -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“It surprised the teacher that the boy had given the girl an apple.”

 (28)

Quotes

Tiyagak expresses quoted or reported speech without a dedicated quotative particle. Quotations appear as ordinary clauses, distinguished only by the surrounding syntactic context or by the use of verbs of speaking.

Here is an example of how quotations are expressed:

تگسدس سدتدس دت كي تيكد ككدكدة۔

[taɡəsədəsə sadətədəsə ditə kijə tujəkədə kakədəkədə]

taɡəs
boy -ədəsə
NOM sadət
girl -ədəsə
NOM ditə
1excl kijə
2 tuj
love -ək
indicative -ədə
active kak
tell -əd
PAST -ək
indicative -ədə
active

“The boy told the girl that he loved her.”

 (29)

How to cite this grammar

Language Creator. 2026. A Grammar of Tiyagak. Generated by the Language Creator, version 0.92, on 8 July 2026. https://languagecreator.org/grammar/68DLJ

In BibTeX format:

@misc{LC-68DLJ,
  year         = 2026,
  author       = {{Language Creator}},
  title        = {A Grammar of {Tiyagak}},
  howpublished = {\url{https://languagecreator.org/grammar/68DLJ}},
  note         = {Generated by the Language Creator, version 0.92, on 8 July 2026}
}

Supplementary Materials

A collection of illustrative texts and a bilingual dictionary (English–Tiyagak / Tiyagak–English) accompany this grammar. The complete work – comprising the grammar, dictionary and texts – may also be downloaded in ODT or DOCX format.

Readers are encouraged to share observations or corrections via the feedback form. The present page may be accessed directly at:

https://languagecreator.org/grammar/68DLJ

Behind the scenes, the Language Creator stores the generated language in a JSON-based format known as ELD. The corresponding ELD file may be downloaded, edited as required, and reuploaded in order to regenerate the grammar, dictionary and texts.

To revisit the questionnaire settings used to generate this language, .

Language creation took 0.10 seconds; writing the grammar 0.05 seconds.